Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch đô thị và nông thôn

Thông tư 46/2026/TT-BXD ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch đô thị và nông thôn, ký ngày 30/6/2026. Đây là văn bản có thời điểm áp dụng xa nhất trong đợt đổi mới pháp luật xây dựng năm 2026: hiệu lực từ ngày 01/01/2027, thay thế bộ quy chuẩn quy hoạch đã dùng suốt từ năm 2021.

Thông tư 46/2026/TT-BXD có hiệu lực từ khi nào

Điều 2 quy định Thông tư 46/2026/TT-BXD có hiệu lực từ ngày 01/01/2027 và thay thế Thông tư 01/2021/TT-BXD ngày 19/5/2021 ban hành QCVN 01:2021/BXD — Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Quy hoạch xây dựng.

Khoảng cách nửa năm so với thời điểm 01/7/2026 của các nghị định hướng dẫn Luật Xây dựng là có chủ đích: quy chuẩn quy hoạch tác động tới các đồ án đang lập, nên cần thời gian chuyển tiếp dài hơn.

Văn bản do Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn ký, căn cứ Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật số 68/2006/QH11 (đã sửa đổi bởi Luật 35/2018/QH14 và Luật 70/2025/QH15) cùng Nghị định 22/2026/NĐ-CP.

Đổi tên quy chuẩn: từ “quy hoạch xây dựng” sang “quy hoạch đô thị và nông thôn”

Điểm đáng chú ý về mặt khái niệm là tên gọi. Quy chuẩn cũ mang tên Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Quy hoạch xây dựng. Quy chuẩn mới do Thông tư 46/2026/TT-BXD ban hành mang tên Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Việc đổi tên bám theo Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, và phản ánh cách tiếp cận mới: quy hoạch được nhìn thống nhất cho cả khu vực đô thị lẫn nông thôn thay vì tách riêng như trước.

Về số hiệu quy chuẩn, phần thân của quy chuẩn ban hành kèm theo ghi QCVN 01:2026/BXD, trong khi Điều 1 của Thông tư ghi số hiệu là QCVN 01:2021/BXD. Đây nhiều khả năng là lỗi đánh máy tại Điều 1, vì quy chuẩn cũ chính là QCVN 01:2021/BXD và không thể vừa bị thay thế vừa mang cùng số hiệu. Khi trích dẫn, bạn nên đối chiếu bản gốc để dùng đúng số hiệu.

Ai chịu trách nhiệm thi hành

Điều 3 Thông tư 46/2026/TT-BXD giao trách nhiệm thi hành cho các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Trong thực tế, đối tượng chịu tác động trực tiếp là các đơn vị tư vấn lập quy hoạch, cơ quan thẩm định quy hoạch tại địa phương, và chủ đầu tư các dự án phải lập hoặc điều chỉnh quy hoạch.

Cần chuẩn bị gì từ nay tới 01/01/2027

Vì Thông tư 46/2026/TT-BXD chưa có hiệu lực, các đồ án quy hoạch lập trong năm 2026 vẫn áp dụng QCVN 01:2021/BXD theo Thông tư 01/2021/TT-BXD. Tuy nhiên có ba việc nên làm sớm:

• Rà soát các đồ án đang lập có khả năng được thẩm định hoặc phê duyệt sau 01/01/2027, để đánh giá mức độ chênh lệch với quy chuẩn mới;
• Cập nhật thư viện quy chuẩn nội bộ của đơn vị tư vấn, tránh tình trạng vẫn dùng bản 2021 sau thời điểm chuyển tiếp;
• Theo dõi các văn bản hướng dẫn có thể được ban hành trong nửa cuối năm 2026 để làm rõ việc chuyển tiếp với đồ án đang dở dang.

Quan hệ với hệ thống quy hoạch và xây dựng

Quy chuẩn quy hoạch là lớp nền của toàn bộ chuỗi đầu tư xây dựng. Đồ án quy hoạch được duyệt là căn cứ để lập dự án, và sự phù hợp với quy hoạch là một trong các điều kiện cấp giấy phép xây dựng theo Nghị định 217/2026/NĐ-CP.

Ngoài ra, dữ liệu quy hoạch đô thị và nông thôn cũng là một trong các nhóm dữ liệu phải thu thập và cập nhật vào hệ thống quốc gia theo Điều 4 Thông tư 39/2026/TT-BXD.

Về thủ tục, việc thẩm định và điều chỉnh quy hoạch đô thị và nông thôn do nhà đầu tư tổ chức lập đã được sửa đổi tại Quyết định 975/QĐ-BXD, trong đó cơ quan thực hiện gồm cả cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã.

Văn bản cần đọc cùng Thông tư 46/2026/TT-BXD

• QCVN 01:2021/BXD ban hành kèm Thông tư 01/2021/TT-BXD — quy chuẩn hiện hành cho tới hết năm 2026;
• Quyết định 975/QĐ-BXD — thủ tục thẩm định quy hoạch đô thị và nông thôn được sửa đổi;
• Nghị định 217/2026/NĐ-CP — sự phù hợp với quy hoạch là điều kiện cấp giấy phép xây dựng;
• Thông tư 39/2026/TT-BXD — dữ liệu quy hoạch trong cơ sở dữ liệu quốc gia.

Câu hỏi thường gặp về Thông tư 46/2026/TT-BXD

Từ khi nào phải áp dụng quy chuẩn mới?
Từ ngày 01/01/2027. Trước thời điểm đó vẫn áp dụng QCVN 01:2021/BXD.

Thông tư 01/2021/TT-BXD có bị thay thế không?
Có. Thông tư 46/2026/TT-BXD thay thế Thông tư 01/2021/TT-BXD kể từ 01/01/2027.

Đồ án quy hoạch đang lập năm 2026 áp dụng quy chuẩn nào?
Vẫn áp dụng QCVN 01:2021/BXD cho tới hết năm 2026. Với đồ án dự kiến được thẩm định sau 01/01/2027, nên rà soát trước mức độ chênh lệch với quy chuẩn mới.

Vì sao quy chuẩn này hiệu lực muộn hơn các nghị định khác?
Quy chuẩn quy hoạch tác động tới các đồ án đang lập nên cần thời gian chuyển tiếp dài hơn so với mốc 01/7/2026 của các nghị định hướng dẫn Luật Xây dựng.

Tên quy chuẩn thay đổi thế nào?
Từ “Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Quy hoạch xây dựng” thành “Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Quy hoạch đô thị và nông thôn”.

Toàn văn Thông tư và quy chuẩn kèm theo được đăng tại Công báo điện tử Chính phủ. Bản PDF tải được tại mục phía trên trang này. Vì đây là văn bản chưa tới hiệu lực, hãy kiểm tra lại thời điểm áp dụng trước khi dùng cho đồ án cụ thể.

Thông tư này thay thế Thông tư 01/2021/TT-BXD — lưu ý văn bản cũ vẫn còn hiệu lực tới hết ngày 31/12/2026.